Ga direct naar de inhoud.

Heeft u inzicht in de risico’s van uw contracten

Beperk uw schade bij het beëindigen van handelscontracten

Ongemerkt sluit u vanaf opstart van uw onderneming steeds meer overeenkomsten. Met een aantal van uw handelspartners gaat u een langdurige relatie aan. Het kan voorkomen dat u niet langer tevreden bent over de prestaties van uw contractspartij.  Dan wilt u de mogelijkheid hebben om te stoppen met uw zakenrelatie. Wat zijn de risico’s die u hierbij loopt en met welke juridische aspecten dient u rekening te houden? Lees hierover meer in het onderstaande artikel.

Komt uw contractspartij de afspraken niet na?

Als uw contractspartij wanprestatie pleegt, bent u in principe verplicht hem of haar ‘in gebreke te stellen’. Met een ingebrekestelling maant u uw tegenpartij aan om alsnog de gemaakte afspraak na te komen binnen een door u gestelde, redelijke termijn. Een gewone brief of e-mail is hiervoor voldoende, maar bedenk dat het goed is zoveel mogelijk bewijs te hebben van het verzenden van de ingebrekestelling. Verstrijkt de termijn zonder dat de afspraak alsnog is nagekomen, dan is uw wederpartij “in verzuim”.

Er bestaan situaties, waarin u uw contractspartner niet in gebreke hoeft te stellen:

  • als uw zakenpartner een afspraak heeft geschonden, waarvoor een fatale termijn geldt (zoals een factuur, die niet binnen de betalingstermijn is betaald);
  • als een vergoeding moet worden betaald voor geleden schade, die uw wederpartij heeft veroorzaakt door het plegen van een onrechtmatige daad of wanprestatie (zoals een vergoeding van een aansprakelijke automobilist voor schade aan uw bedrijfsauto); 
  • als uw wederpartij iets zegt of doet, waaruit u mag afleiden, dat de gemaakte afspraken niet meer nagekomen zullen worden (zoals bijvoorbeeld de mededeling “je kunt naar je centen fluiten”).

Wat moet u doen om een overeenkomst te (laten) ontbinden?

Een overeenkomst kunt u ontbinden als uw wederpartij in verzuim is (zie hierboven). Een bijkomende voorwaarde is dat het niet naleven van de afspraken door uw wederpartij (de “tekortkoming”) het onmiddellijk beëindigen van de overeenkomst rechtvaardigt. Zo zou een ontbinding van de huurovereenkomst niet redelijk kunnen zijn, als de huurder de huur één dag te laat heeft betaald.  

Een ontbinding van de overeenkomst hoeft niet door de rechter te worden uitgesproken. Een schriftelijke mededeling van de ontbinding volstaat in principe. Door de ontbinding ontstaat een wederzijdse verplichting tot ‘ongedaanmaking’ van de gemaakt afspraken. Bij de levering van goederen tegen betaling, kunnen de goederen retour gezonden worden en kan de betaling worden teruggestort.

Als ongedaanmaking van de verplichtingen niet mogelijk is, dan moet in plaats daarvan de waarde van de ongedaan te maken verplichting vergoed worden. Als een mondeling advies is verstrekt, dat achteraf deels onjuist blijk te zijn, kan het gegeven advies niet terug gegeven worden. De opdrachtgever is in dat geval verplicht om de waarde te vergoeden van dat deel, dat wel juist en van waarde voor de opdrachtgever was. 

Heeft u door de wanprestatie schade geleden? Dan moet uw wederpartij die in verzuim is uw schade vergoeden. Weigert uw handelspartner de geleverde prestatie ongedaan te maken of uw schade te vergoeden? In dat geval zult u alsnog een vordering tot ontbinding en schadevergoeding moeten indienen bij de rechter.

Kunt u nog op een andere manier van uw overeenkomst afkomen? 

Opzegging

Of u een overeenkomst kunt opzeggen hangt af van de aard en de inhoud van de overeenkomst. Voor sommige overeenkomsten heeft de wetgever in de wet specifiek geregeld hoe de opzegging moet plaatsvinden. Voor arbeidscontracten is bijvoorbeeld bepaald dat een werkgever deze niet zonder toestemming van het UWV kan opzeggen. En voor het opzeggen van bedrijfshuurovereenkomsten gelden dwingend voorgeschreven opzegbepalingen. 

Wanneer in de wet geen specifieke bepalingen zijn opgenomen over bepaalde overeenkomsten (bijvoorbeeld geldleenovereenkomsten of intentieovereenkomsten), zijn contractspartijen in principe vrij om eigen afspraken te maken over de opzegging. De afspraken over opzegging zijn dan meestal opgenomen in de algemene voorwaarden.

In de rechtspraak zijn voor de opzegging van overeenkomsten met het oogmerk om voor langere tijd zaken met elkaar te doen (de zogenaamde “duurovereenkomsten”) nog nadere richtlijnen ontwikkeld.  Voorbeelden van dergelijke duurovereenkomsten zijn distributieovereenkomsten, agentuurovereenkomsten en franchiseovereenkomsten. 

Ten aanzien van duurovereenkomsten is in de rechtspraak bepaald dat onder bepaalde omstandigheden men moet kunnen opzeggen, ook al is er in de overeenkomst zelf geen opzegbepaling opgenomen. Welke omstandigheden dit dan zijn is geen vastomlijnd gegeven. Per geval moet worden bekeken of de opzegging redelijk is en zo ja, welke termijn hiervoor in acht moet worden genomen.

Nietigheid van een overeenkomst

Een overeenkomst die nietig is, heeft praktisch gezien weliswaar bestaan, maar juridisch gezien niet. Van meet af aan zijn de overeenkomsten niet geldig. Een overeenkomst is nietig als:

  • de rechtshandeling niet in de voorgeschreven vorm is verricht (bijvoorbeeld een afspraak om ooit een onbepaalde hoeveelheid olie af te zullen nemen, is weliswaar een afspraak, maar niet voldoende bepaald om juridisch als koopovereenkomst betiteld te kunnen worden).
  • de rechtshandeling in strijd is met de wet, de openbare orde of de goede zeden (zoals het contracteren van een huurmoordenaar).
  • de rechtshandeling verricht is door een handelingsonbevoegde (bijvoorbeeld als een rechter een huis koopt, dat onderwerp van geschil is in een rechtszaak, die binnen hetzelfde gerechtsgebied dient, als waar de rechter is aangesteld).

Vernietiging van een overeenkomst

In tegenstelling tot nietige overeenkomsten zijn vernietigbare overeenkomsten van meet af aan wél geldig, maar slechts tot het moment dat zij vernietigd worden. Vernietiging is mogelijk als een overeenkomst tot stand komt, terwijl dit door één van partijen eigenlijk niet gewild is. Er is dan sprake van een wilsgebrek.

Om te voorkomen dat overeenkomsten kunnen worden vernietigd als een partij achteraf spijt krijgt van de gemaakte afspraak, is het aantal wilsgebreken wettelijk beperkt. Vernietiging kan alleen als er sprake is van:

  1. bedreiging (met het sluiten van de overeenkomst wordt voorkomen, dat er iets ergs wordt aangedaan);
  2. bedrog (met opzet een verkeerde voorstelling van zaken is gegeven);
  3. dwaling (de andere partij wist of behoorde te weten dat bij een juiste voorstelling van zaken, de koop niet zou zijn gesloten);
  4. misbruik van omstandigheden (de ene partij maakt gebruik van de omstandigheden waarin de andere partij verkeert om die ander iets te laten doen wat hij of zij in een normale situatie niet zou hebben gedaan).

De vernietiging vindt plaats door een schriftelijke mededeling, of door een uitspraak van de rechter. De vernietiging heeft op grond van de wet terugwerkende kracht. Dit betekent dat als de overeenkomst wordt vernietigd, deze juridisch gezien nooit heeft bestaan. Mochten er al betalingen zijn verricht, dan kunnen deze worden teruggevorderd wegens onverschuldigde betaling.

Wilt u inzicht in de risico’s van uw contracten? 

Wij hebben voor u een legal audit contracten ontwikkeld, waarin wij samen met u de risico’s van uw handelsovereenkomsten kunnen opsporen en analyseren. Daarna kunnen wij u adviseren over mogelijke beheersmaatregelen. Door vooral te concentreren op die risico’s die een groot verstorend effect hebben op het bereiken van uw bedrijfsdoelen, kunt u beheersmaatregelen nemen, die uw faalkosten verlagen, uw inzicht vergroten én uw juridische positie versterken.

Wilt u hierover meer weten? Neem contact op via onderstaand contactformulier of bel ons op nummer 088-9951100.

Meer informatie

Met een legal audit contracten van NewBaze:

  • Heeft u een overzicht van de contracten waaraan u gebonden bent 
  • Krijgt u inzicht in de risico's die u loopt
  • Geven wij advies welke beheersmaatregelen u kunt treffen 
  • Nemen wij uw missie of bedrijfsdoelen als uitgangspunt 
  • Zijn vaste prijsafspraken mogelijk
×
NewBaze.nl maakt gebruik van cookies. Bij gebruik van onze website gaat u ermee akkoord dat we deze cookies plaatsen en daarmee gegevens verzamelen. Op deze manier krijgen we een goed beeld van u als bezoeker en kunnen we u een optimale gebruikerservaring bieden.
Lees meer over cookies